Spektakularne! Tutaj znajduje się najgłębsza dolina krasowa na świecie



W pobliżu chińskiego miasta-prowincji Chongqing znajduje się cud natury o prawdziwie epickich rozmiarach. Xiaozhai Tiankeng to najgłębsza dolina krasowa na świecie – zniknęłyby w niej nawet drapacze chmur. Jednak tym, co naprawdę zadziwiające, jest własny, zupełnie wyjątkowy ekosystem, który ukształtował się tutaj na dnie tej bezdennej doliny. Wydaje się, że rządzi się on zupełnie własnymi prawami.

W południowo-zachodnich Chinach, w pobliżu wielomilionowej metropolii i prowincji miejskiej Chongqing, znajduje się prawdopodobnie największy cud natury tego ogromnego kraju. I należy to rozumieć dosłownie, ponieważ pomiędzy formacjami piaskowcowymi, które natura tworzyła przez miliony lat, ziaje tutaj Xiaozhai Tiankeng – najgłębsza dolina krasowa na świecie. Z głębokością znacznie przekraczającą pół kilometra i niemal taką samą szerokością ziemia otwiera się tutaj w zawrotną przepaść. Promień słońca prawie nigdy nie dociera do dna tego krateru. A jednak powstał tu wyjątkowy ekosystem, który nie ma sobie równych na całym świecie.

Ale po kolei. Lej krasowy, zwany również doliną, powstaje, gdy podziemna pustka zapada się pod wpływem erozji. W przypadku Xiaozhai Tiankeng, według „BBC”, proces ten trwał prawdopodobnie dziesiątki tysięcy lat. Woda deszczowa nieustannie wydrążała porowaty piaskowiec, podczas gdy potężna podziemna rzeka tworzyła ogromne jaskinie i pustki. Aż w końcu ziemia zapadła się z hukiem i powstała potężna dziura w podłożu. A jej rozmiary są naprawdę gigantyczne. Ma 626 metrów głębokości, a jej szerokość wynosi 527 metrów. Byłoby to wystarczająco dużo miejsca, aby zmieścić w nim dwukrotnie paryską Wieżę Eiffla lub wypełnić wodą 40 000 basenów olimpijskich.

Flora „działa” tu inaczej

Naukowców od zawsze fascynowały jednak nie (tylko) wymiary Xiaozhai Tiankeng, ale raczej wyjątkowy ekosystem, który ukształtował się na jego dnie. Inny świat, jak z filmu fantasy, w którym naukowcy w badaniu opublikowanym w Chinese Journal of Plant Ecology w 2024 roku opisali ponad 1200 gatunków roślin. Zbadali 64 z nich i odkryli coś zadziwiającego. Flora w najgłębszej dolinie na Ziemi faktycznie „działa” inaczej niż porównywalne systemy na powierzchni.

Cytat:Autorzy piszą w swoim badaniu między innymi: „Liście roślin (...) zawierają mniej węgla, ale za to większe ilości azotu, fosforu i innych składników odżywczych.”

Konkretnie oznacza to, że flora w Xiaozhai Tiankeng znacznie mniej oszczędnie gospodaruje dostępnymi składnikami odżywczymi niż jej odpowiedniki rosnące gdzie indziej. Dzięki temu rośliny w tej dolinie zapadowej rosną znacznie szybciej niż zwykle. Warunki, jakie tam zastały, są dzięki szczególnemu położeniu bardziej stabilne niż w innych miejscach. Temperatura jest stosunkowo stabilna, panuje wysoka wilgotność powietrza, a bezpośredniego światła słonecznego jest niewiele. Naukowcy zaobserwowali różne strategie przetrwania u roślin. Niektóre z nich zmieniły nawet strukturę liści, aby lepiej dostosować się do panujących warunków oświetleniowych.

Odkryte dopiero w 1994 roku

Ponadto również gleba w Xiaozhai Tiankeng tworzy panujące tu szczególne warunki wzrostu. W zależności od badanego miejsca skład zawartych w niej składników odżywczych ulegał zatem znacznym zmianom. Ma to zatem bezpośredni wpływ na odżywianie poszczególnych gatunków, a także całych grup roślin. Jest to mikrokosmos, który funkcjonuje według własnych zasad. Ze względu na strome ściany las na dnie najgłębszego leja krasowego na Ziemi jest oddzielony od ekosystemów na powierzchni. Nazwa tego miejsca jest zresztą połączeniem dwóch terminów. Xiaozhai to opuszczona wioska w okolicy, a Tiankeng oznacza mniej więcej „Niebiański Lej”.

Nawiasem mówiąc, według „BBC” Xiaozhai Tiankeng zostało „odkryte” dopiero w 1994 roku. Miejscowi znali je już od wieków, ale wtedy brytyjski zespół speleologów po raz pierwszy podjął próbę sporządzenia mapy tej ogromnej przepaści. Wysiłek ten zakończył się niepowodzeniem aż pięć razy w ciągu dziesięciu lat. Badacze po prostu nie mieli odwagi przepłynąć większych odcinków rwącego nurtu podziemnej rzeki, która nadal tu płynie. I tak najgłębsza studnia krasowa na świecie pozostaje światem, który skrywa prawdopodobnie więcej tajemnic, niż dotychczas ujawnił.

---

Amon
www.strefa44.pl
www.strefa44.com.pl